Light Hydrocarbon

هیدروکربن‌ها، به‌طور ساده در دانش شیمی، دسته‌ای از مواد آلی هستند که در ساختار مولکولی آن‌ها، اتم‌های عنصرهای کربن و هیدروژن شرکت دارند. هیدروکربن‌ها، همانند دسته‌بندی تمام مواد آلی، در دو گروه آلیفاتیک و آروماتیک قرار می‌گیرند. از نگاه دیگر می‌توان هیدروکربن‌ها را در دو گروه سیرشده و سیرنشده قرار داد.

توضیحات

هیدروکربن‌ها، به‌طور ساده در دانش شیمی، دسته‌ای از مواد آلی هستند که در ساختار مولکولی آن‌ها، اتم‌های عنصرهای کربن و هیدروژن شرکت دارند. هیدروکربن‌ها، همانند دسته‌بندی تمام مواد آلی، در دو گروه آلیفاتیک و آروماتیک قرار می‌گیرند. از نگاه دیگر می‌توان هیدروکربن‌ها را در دو گروه سیرشده و سیرنشده قرار داد.

انواع هیدروکربن‌ها

هیدروکربن‌های آلیفاتیک

آلکان‌ها(Alkane)

هیدرو کربن‌هایی هستند که در آن‌ها هر اتم کربن با چهار اتم دیگر پیوند دارد به همین دلیل سیرشده هستند و به آن‌ها گاهی اوقات پارافین (یعنی ماده‌ای که میلی به واکنش ندارد) هم می‌گویند.

آلکن‌ها (Alkene)

در ساختار مولکول خود، لااقل یک پیوند دوگانه کربن – کربن (C=C) دارند؛ یعنی سیرنشده هستند (می‌توانند هیدروژن بگیرند و سیر شوند).

آلکین‌ها (Alkyne)

حداقل یک پیوند سه‌گانه کربن – کربن در ساختمان مولکولی آن‌ها وجود دارد. پس در دسته‌بندی هیدروکربن‌های سیرنشده قرار می‌گیرند.

هیدروکربن‌های آروماتیک

بنزن، تولوئن، زایلن و نفتالن از این خانواده هستند. ویژگی مشترک این ترکیب‌ها در داشتن حلقه بنزن یا ساختاری شبیه به آن است که با توجه به وجود پیوندهای غیرمستقر پای (∏) و ساختارهای رزونانسی، ویژگی آروماتیکی را به آن ساختار می‌دهد.

خواص فیزیکی

هیدروکربن‌ها، مولکول‌هایی غیرقطبی هستند؛ پس عموماً در حلال‌های قطبی نظیر آب حل نمی‌شوند؛ اما در حلال‌های غیرقطبی مانند روغن (که خودش نوعی هیدروکربن است) حل می‌گردند.

خواص شیمیایی

بین خواص شیمیایی هیدروکربن‌های آلیفاتیک و آروماتیک تفاوت‌های عمده‌ای وجود دارد. در بین آلیفاتیک‌ها، رفتار شیمیایی هیدروکربن‌های سیرشده و سیرنشده هم متفاوت و مخصوص به خود است.

تمام هیدروکربن‌ها در واکنش سوختن مشترک هستند. در این واکنش، هیدروکربن به سرعت با اکسیژن وارد واکنش می‌شود و ضمن تولید مواد حاصل از سوختن (نظیر آب و اکسیدهای کربن) انرژی زیادی هم به شکل نور و گرما (ایجاد شعله) آزاد می‌کنند.

منابع صنعتی

به‌طور عمده، می‌توان هیدروکربن‌های آلیفاتیک را از نفت و گاز طبیعی (در پالایشگاه‌ها و با کمک تقطیر جزء به جزء در برج تقطیر) و هیدروکربن‌های آروماتیک را از زغال سنگ به‌دست آورد.

هیدروکربن های آروماتیک

آروماتیک به خانواده ای از ترکیبات آلی گفته می شود که در ساختار خود دارای حلقه با پیوند دوگانه هستند. آروماتیکها، دسته وسیعی از ترکیبات را تشکیل میدهند که شامل بنزن و مشتقات آن میباشند. برخی از این مواد، حتی به ظاهر شباهتی به بنزن ندارند. آروماتیک ها در واکنشهای جانشینی شرکت میکنند که یکی از صفات شاخص این دسته از مواد میباشد. گروه هیدروکربنهای آروماتیکی ، از نظر شیمیایی و فیزیکی ، تفاوت بسیاری با پارافینها و نفتنها دارند.

هیدروکربنهای آروماتیکی ، شامل یک حلقه بنزنی سیر نشده ولی بسیار پایدار میباشند و اغلب مانند یک ترکیب سیر شده عمل میکنند. برخی هیدروکربنهای آروماتیکی موجود در نفت خام عبارتند از: بنزن ، تولوئن ، ارتو- زایلن ، متا – زایلن ، پارا – زایلن ، نفتالین ، کومن و غیره . واژه آروماتیک به معنی خوشبو است.

اطلاعات ایمنی

تماس پوست و چشم با برش آروماتیک سنگین سبب تحریکات شدید ، آب ریزش و خارش می شود. بلعیدن آن ها سبب سوزش دهان و گلو و تحریکات شکمی ، تهوع و استفراق می شود. بخارات آروماتیک های سنگین سبب کاهش کارایی دستگاه اعصاب مرکزی و سرگیجه می شود. این محصول قابل اشتعال است و ترکیب آن با هوا مخلوط قابل انفجار تشکیل می دهد.

ساده ترین و نخستین هیدروکربن آروماتیک شناخته است که نخستین بار فردریش آگوست C6H بنزن با فرمول ۶ ککوله در سده ۱۹ میلادی آن را شناسایی کرد. هر اتم کربن در حلقه شش تایی، چهار الکترون را به اشتراک می گذارد.که یکی به هیدروژن و باقی مانده به دو اتم کربن همسایه داده می شود که می تواند به صورت پیوند دوگانه یا یگانه به اشتراک گذاشته شود.

ویژگی های عمومی

1) نمایش پیوند آروماتیک

2) نسبت کربن – هیدروژن بالا است.

3) به دلیل نسبت کربن – هیدروژن بالا این مواد با شعله دودی – زرد می سوزند.

4) این مواد دستخوش واکنش های جانشینی الکتروندوستی (الکتروفیلی) و جانشینی آروماتیکی هسته دوستی (نوکلئوفیلی) می شوند.

تولوئن

نام تولوئن از نام قدیمی تولل گرفته شده است، تولوئن از هیدروکربنهای آروماتیک است و به مقدار زیادی در قطران زغال سنگ یافت میشود. مایعی بیرنگ و آتشگیری است و به عنوان حلال در صنایع مختلفی چون رنگ و رزین کاربرد دارد. تولوئن (متیلبنزن یا فنیلمتان)، مایعی صاف و نامحلول در آب با بویی شبیه بوی تینرهای رنگ معمولی است. تولوئن از گروه ترکیبات آروماتیک است و به عنوان یک مادهی اولیه و همچنین حلال شیمیایی کاربرد دارد.

کاربردهای دیگر آن عبارتست از حلال رنگ، تینر رنگ، درزگیر سیلیکونی، واکنشگر شیمیایی، پلاستیک، جوهر چاپ،TNT، چسب، لاک و ضدعفونی کننده، گندزدا و همچنین میتوان از آن برای ساخت فوم استفاده نمود.

اطلاعات ایمنی

بر اساس مدت زمان تماس، باعث تحریکات خفیف یا شدید چشمی و پوستی می شود. تاثیر اصلی تنفس این ماده بر روی سیستم اعصاب مرکزی می باشد. تولوئن قابل احتراق و اشتعال است. بخارات این ماده زمانی که با هوا مخلوط میگردد قابل انفجار است.

ارتو – زایلن

(PVC) اورتو زایلن را به عنوان ماده خام اولیه برای تولید فتالیک انیدرید و نیز درتولید پلی وینیل کلراید استفاده می کنند. موارد دیگر مصرف اورتو زایلن ها در تولید پلاستی سایزرها ، رنگ ها ، حشره کش ها و… می باشد.

متا – زایلن

متا زایلن یک هیدروکربن آروماتیک است که دارای یک حلقه بنزن و دو گروه متیل متصل به آن است.

موارد مصرف

ماده اولیه رنگهای سنتزی، صنایع دارویی، حشره کشها و حلالها است. مهمترین کاربرد متا زایلن در تولید ایزوفتالیک بکار می رود.

پارا – زایلن

پارا زایلن به صورت گسترده در تولید ترفتالیک اسید برای پلی استر به کار برده میشود. پلیمر حاصل از آن به نام parylene معروف است. موارد مصرف پارا زایلن ها در تولید ماده اولیه الیاف مصنوعی ، صنایع دارویی ، حشره کش ها و حلال ها کاربرد دارند.

نفتالین

یک هیدروکربن « نفتالن » یا « قیر سفید » ،« کافور قیر » ،« آلبوکربن » نفتالین که به نام های آروماتیک است که به نمای گلوله های کوچک به بازار می آیند و حالت جامد و رنگ سفیدی دارد. نفتالین به تندی تصعید می یابد و بخاری بسیار آتش زا دارد.مولکول نفتالین از دو حلقه جوش خورده بنزن ساخته شده است.آن از زغال سنگ به دست می آید و به فتالیک انیدرید برای ساخت پلاستیکها، رنگ ها و حل کنندهها به کار می رود. نفتالین برای گندزدایی و حشره کشی( بیشتر حل شده درمتانول )کاربرد فراوانی دارد. نفتالین را برای جلوگیری از بید زدن فرش و پارچه های پشمی نیز به کار می برند.

کومن

کومن یک ترکیب آلی آروماتیک و جزئی از نفت خام و سوخت تصفیه شده است. مایعی بی رنگ و اشتعال پذیر است که نقطه جوش آن ۱۵۲ درجه سانتی گراد است. تولید تجاری کومن از طریق آلکیلاسیون فریدل – کرافتس بنزن با پروپیلن انجام می گیرد.

ارتوزایلین | Orto Xylene

خواص فیزیکی و شیمیایی: بی رنگ، اشتعال پذیر، سمی 

فرمول شیمیایی :  C8H10

دمای اشتعال : 463 C

دمای جوش:144   C

دمای ذوب : 25- C

جرم مولی :106.16 g/mol

دانسیته : 0.7 g/ml

فشار بخار :7/0  atm

 

اورتو زایلن ایزومری از زایلن ها است و در طی فرآیند تقطیر حاصل می شود. اورتو زایلن یک هیدروکربن آروماتیک است که دارای یک حلقه بنزن و دو گروه متیل متصل به آن است دو گروه متیل کنار هم در روی حلقه بنزن (اتم های شماره 1 و 2 ) قرار می گیرند. اورتو زایلن ایزومری از زایلن ها است و ماده اشتعال پذیر و سمی است.

موارد استفاده:

. اورتو زایلن را به عنوان ماده خام اولیه برای تولید فتالیک انیدرید و نیز درتولید پلی وینیل کلراید (PVC) استفاده می کنند . فرمول شیمیایی اورتو زایلن C8H10 است. اورتو زایلن را با نام o-xylene نیز می شناسند. 

توليد ايندريدفتاليك ،-‌پلاستي سايزرها ، -رنگ ها ،- حشره كش ها.

نام تجاری:

ارتو زايلن(Orto Xylene)

سایر اسامی:

1و2 دي متيل بنزن , 2-متيل تولوئن

 

روشهای تولید:

تقطير مخلوط زايلن ها در واحد p-xylene

 

اطلاعات ایمنی:

اشتعال پذير و سمي است.

بسته بندی و تحویل :

قابل عرضه بصورت فله در تانکر های حمل درب انبار تولید کننده

پارازایلین | Paraxylene

خواص فیزیکی و شیمیایی:  

فرمول شیمیایی: C8H10

وزن ملکولی : 106.16 g/mol

مشخصات ظاهری : مایعی بی رنگ

دانسیته: 0.861 g/mL

دمای ذوب: 13.2 C، 286 K، 56 F

دمای جوش: 138.35 C، 412 K، 281 F

حلالیت در آب : قابل حل

ویسکوزیته  0.7385 cP at 0 C 0.6475 cP at 20 C

دمای فلش : 25 C

خصوصیات و مشخصات پارازایلین:

نام ماده: 1و4 دی متیل بنزن(Dimethylbenzene-1,4)

نام تجاری: پارازایلین(paraXylene)

سایر اسامی: 1و4 دی متیل بنزن و 4-متیل تولوئن

 پارازايلن هيدروكربن آروماتيكي(به تمام فرآورده هايي كه درآنها يك حلقه بنزني وجود دارد، مواد آروماتيك گفته ميشود. عمده اين مواد شامل بنزن، تولوئن و زايلين ها (ارتوزايلين، متازايلين و پارازايلين) است كه كاربردهاي بسيارگسترده اي دارد.)

 پارا زايلن يكي از ايزومرهاي زايلن است كه در آن دو شاخه متيل در عرض يكديگر و روي اتم هاي شماره 1 و 4 قرار مي گيرند. فرمول شيميايي پارا زايلن C8H10است. حرف Pيا para نشان دهنده محل قرار گرفتن دو شاخه متيل در عرض يكديگر بر روي حلقه بنزن است. ساير ايزومرهاي زايلن عبارتند از o-xylene ، m-xylene . پارا زايلن به صورت گسترده در توليد ترفتاليك اسيد براي پلي استر بكار برده مي شود. پليمر حاصل از آن به نام Parylene معروف است.

 پس از بنزن، پارازايلين ها مهم ترين مواد آروماتيك محسوب ميشود. پارازايلين به طورعمده براي توليد ماده DMT و  PTAبه مصرف ميرسد. اين٢ محصول در ساخت پلي اتيلن ترفتالات يا  PETبه كار ميرود كه از  PETاغلب در ساخت و توليد پلي استرها، الياف، فيلم عكاسي و بطري ها ي نوشابه استفاده ميشود. طبق الگوي مصرف جهاني  ١٩درصد پارازايلين در ساخت  PTAو ٩ درصد در ساختDMT به كار ميرود. طريقه توليد  پارازايلين به اين ترتيب است كه از نفت خام ابتدا نفتا و طي مراحلي بنزين پيروليز به دست مي آيد كه مواد آروماتيك از اين محصول (بنزين پيروليز) توليد ميشود.

موارد مصرف:

  • ماده اوليه الياف مصنوعي
    ترفتاليك اسيد
    صنايع دارويي
    حشره كشها
    حلال ها

اطلاعات ایمنی: 

روي مغز اثر گذاشته و مي تواند سبب سرگيجه ، عدم هماهنگي ماهيچه ها ، سردرد و به هم خوردن تعادل بدن شود.

بسته بندی و تحویل :

قابل عرضه بصورت فله در تانکر های حمل درب انبار تولید کننده و بشکه های 220 لیتری در صورت درخواست مشتری

مخلوط زایلین | Mixed

زایلین از متیلاسیون بنزن و تولوئن تولید می‌شود. گرید تجاری یا آزمایشگاهی آن  از 65 -40 درصد مخلوط زایلین و بالای 20 درصد اورتو و پارا زایلین و اتیلن‌بنزن تشکیل شده است که در صنعت منظور از گرید تجاری همان مخلوط زایلین است.

زایلین به عنوان یک حلال استفاده می‌شود. از کاربردهای دیگر آن  استفاده در صنایع چرم‌سازی ، لاستیک‌سازی و چاپ است .

متیل ترشری بوتیل اتر | MTBE

MTBE  یا متیل ترشری بوتیل اتر ترکیب شیمیایی است که از طریق واکنش شیمیایی بین متانول و ایزوبوتیلن( methanol and isobutylene ) تهیه می شود.

خواص فیزیکی :

مایعی فرار ؛ قابل اشتعال و بدون رنگ است که بسادگی در آب حل می شود.

موارد کاربرد:

استفاده از MTBE بعنوان ماده افزودنی در سوخت موتورهای بنزینی از 1949 شروع شد تا جایگزینی برای سرب باشد که به منظور بالا بردن عدد اکتان بنزین octane enhancer به آن اضافه می شد و از متانول و ایزو بوتیلن تولید می شود.

متانول که خود از اجزای اصلی بوجودآورنده ی MTBE است اغلب از گاز طبیعی و دیگر محصولات نفتی بدست می آید. این ماده عمدتاً به عنوان اکسیژن دار کننده ی سوخت بکار می رود. پس از کنار گذاشتن تترا اتیل سرب در کشور از روش اکسیژن دار کردن بنزین از طریق افزودن MTBE استفاده می شود، در واقع در حال حاضر عدد اکتان مورد نظر خود را به جای افزودن تترا اتیل سرب با افزودن MTBE بدست می آوریم. همچنین می توان محتوای اکسیژن بنزین را برای سوختن تمیزتر و عملکرد بهتر با اضافه کردن مواد اکسیژن دار به بنزین که باعث کاملتر شدن احتراق و در نتیجه کاهش گازهای گلخانه ای و دیگر آلاینده های خطرناک می گردد افزایش داد.

مزیت عمده دیگر استفاده از بنزین با فرمول اصلاح شده این است که سوخت مذکور به خوبی بنزینی که در حال حاضر در دسترس است عمل می کند.

آنالیز:

نقد و بررسی‌ها

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.

اولین کسی باشید که دیدگاهی می نویسد “Light Hydrocarbon”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *